W najnowszym odcinku programu publicystycznego „Prześwietlenie” gościem Jaremy Jarmożka był płk rez. pil. Krystian Zięć – pilot instruktor, przedsiębiorca oraz ekspert związany z naszą Fundacją. W niezwykle szczerej rozmowie poddał on głębokiej analizie obecny stan modernizacji technicznej Polskich Sił Powietrznych, globalne przesunięcia geopolityczne oraz rewolucję doktrynalną, przed którą stoi cała Europa.

Rozmowa, która została zarejestrowana na początku kwietnia, w obliczu dynamicznych wydarzeń na arenie międzynarodowej zyskała dodatkowy walor profetyczny – wiele poruszonych w niej tez znalazło już swoje bezpośrednie potwierdzenie w faktach.

Zakup to dopiero początek: Filozofia cyklu życia produktu

Głównym motywem analizy płk. Zięcia była kwestia efektywności zarządzania flotą powietrzną. Ekspert odniósł się sceptycznie do bezkrytycznego entuzjazmu wokół zakupu samolotów V generacji F-35. Zwrócił uwagę na fundamentalną zasadę ekonomiki wojskowej: sam zakup sprzętu to zaledwie 25% całkowitych kosztów, podczas gdy aż 75% pochłania utrzymanie go w całym cyklu życia (MRO – Maintenance, Repair, Overhaul).

Wykorzystanie F-16 a polskie realia

Pułkownik, dzieląc się doświadczeniem biznesowym, ujawnił kulisy budowy w Bydgoszczy certyfikowanego przez Pentagon centrum MRO dla amerykańskich samolotów F-16. Wspomniał, że podczas gdy maszyny USA trafiały tam na przedłużenie resursów po wylataniu 8 000 godzin, polskie myśliwce (a poprawnie: samoloty wielozadaniowe) w tym samym czasie wylatały kilkukrotnie mniej. Zdaniem eksperta dowodzi to systemowych problemów z efektywnością zarządzania flotą i utrzymaniem gotowości bojowej na pożądanym poziomie 80%.

Ekspert skrytykował również polską procedurę zakupową, która – w przeciwieństwie do standardów zachodnich – często opiera się na decyzjach stricte politycznych, a nie na rzetelnym procesie identyfikacji potrzeb i operacyjnego definiowania pożądanych zdolności.

Zwijanie amerykańskiego parasola i „odwrócony Kissinger”

W drugiej części wywiadu płk Krystian Zięć nakreślił pesymistyczny, lecz pragmatyczny scenariusz geopolityczny. Powołując się na analizy strategiczne m.in. Elbridge’a Colby'ego (jednego z kluczowych architektów amerykańskiej polityki obronnej), wskazał na nieuchronny proces zwijania stałej obecności militarnej USA w Europie na rzecz strategii tzw. offshore balancing.

• Punkt ciężkości USA: Waszyngton przenosi całą swoją uwagę i zasoby do Azji Wschodniej (gdzie bije gospodarcze serce świata i rośnie potęga Chin).
• Manewr „odwróconego Kissingera”: Stany Zjednoczone będą dążyły za wszelką cenę do odciągnięcia Rosji od sojuszu z Chinami. Jeśli ten plan się powiedzie, Waszyngton podejmie pragmatyczny handel interesami z Moskwą kosztem Europy Środkowo-Wschodniej.
• Technologiczne uzależnienie: Ekspert przypomniał, jak głęboko Europa jest uzależniona od amerykańskich technologii sieciowych, wywiadowczych oraz systemu GPS, który USA mogą zmodyfikować lub ograniczyć jedną decyzją polityczną.

Podsumowując minione trzy dekady, płk Zięć stwierdził, że jako społeczeństwo i klasa polityczna totalnie zmarnowaliśmy czas od wybuchu pierwszej fazy wojny ukraińskiej w 2014 roku, nie przygotowując kraju na nadejście ery konfliktów symetrycznych. Nawoływał do odrzucenia naiwnej wiary, że „NATO i Ameryka zawsze nas obronią”.

Zdaniem eksperta, polska administracja musi natychmiast wyzbyć się kompleksów, zacząć prowadzić twardą, wielowektorową grę interesów oraz budować pragmatyczne koalicje gospodarczo-militarne wewnątrz Unii Europejskiej, zamiast stawiać się w niekorzystnej pozycji negocjacyjnej na samym starcie rozmów z globalnymi partnerami.

Pełny zapis rozmowy wideo z udziałem płk. Krystianem Zięciem jest już dostępny na platformie YouTube na kanale autora programu „PRZEŚWIETLENIE”. Gorąco zachęcamy do zapoznania się z tym materiałem – to obowiązkowa pozycja dla każdego, kto chce zrozumieć realne wyzwania stojące przed bezpieczeństwem Rzeczypospolitej.